Jej Wysokość… stopa

26 kości i ponad 30 połączeń stawowych. Najmłodsza zmiana ewolucyjna, jaką przeszedł człowiek. Jak dbać o stopy i traktować je po królewsku, przypominają nasi fizjoterapeuci z Centrum Medycznego Hospital Service, spółki z Grupy Impel.

Choć są bardzo ważne dla naszego codziennego funkcjonowania, zbyt rzadko otaczamy je należytą uwagą. Często robimy to dopiero, kiedy pojawia się ostroga piętowa lub palec koślawy, czyli potocznie halluks. Tymczasem zdrowe stopy są bardzo ważne w kontekście ogólnego stanu zdrowia i profilaktyki przeciążeń układu ruchu.

Z honorem wiele znoszą

Dużo stawów w stosunkowo niewielkiej strukturze, jaką są stopy, świadczy o przystosowaniu ich do podstawowej funkcji – lokomocji. Jak stosunkowo niewielkie stopy są w stanie utrzymać nacisk całego ciała, a my jesteśmy w stanie przenosić się swobodnie z miejsca na miejsce jedynie za pomocą nóg? To dzięki stabilizacji zapewnianej przez całą gamę więzadeł i ścięgien mięśniowych w stopach.

Największa siła ciężaru ciała pada na 3 punkty podparcia: piętę oraz I i V kość śródstopia. Punkty te połączone są ze sobą łukami podeszwowymi. Napięcie łuków, czyli utrzymanie ich w odpowiednio wysokiej pozycji odpowiada za tzw. wysklepienie stopy. Prawidłowe napięcie łuków podeszwowych odbija stopy podczas chodzenia, jest także pierwszym mechanizmem amortyzującym ciało podczas skoków. Niewydolność łuków to płaskostopie, które może zaburzać funkcjonowanie całego układu ruchu.

Palce stóp ustawione są w jednej linii. Podczas chodzenia w fazie odbijania się od podłoża silnie rozciągają tzw. rozcięgno podeszwowe – mocną, elastyczną strukturę ciągnącą się przez całą podeszwę stopy. Rozcięgno działa jak mocna sprężyna – rozciągnięte stara się wracać do swojej optymalnej długości, oddając energię w postaci odbicia. Dodatkowo zgięcie samych palców zwiększa tę siłę. Wszystkie te czynności składają się na miarowy, symetryczny, elastyczny chód.

Konstrukcja stopy przystosowana jest do dźwigania całego ciężaru ciała człowieka, odpowiedniej amortyzacji i lokomocji. Dzięki silnemu aparatowi mięśniowemu stopa może z powodzeniem spełniać te funkcje. Można ją porównać do fundamentu – solidnej podstawy, ponad którą wznosi się budynek – ciało człowieka. Jeżeli podstawa (stopa) okaże się słaba, nierówna, zapadająca się, to całe ciało może wykazywać oznaki niestabilności, kompensacji, nierówności. Mogą one prowadzić do wtórnych zaburzeń i powstawania bólu. Niewydolne mięśnie stopy mogą również przyczyniać się do patologii w samej strukturze stopy. Zmiany zwyrodnieniowe, takie jak paluch koślawy czy ostroga piętowa, są powodowane również przez słabe mięśnie stopy.

Męczą się w niewoli – butów i płaszczyzny

Pierwsze źródło osłabienia stopy? Chodzenie w butach. Choć buty pełnią funkcję ochronną i stabilizującą stopę, gdy dużo w nich chodzimy, mięśnie stóp rozleniwiają się, nie pracują tak, jak powinny, ponieważ cały czas są wspomagane w stabilizacji. Łuki stóp obniżają się, co prowadzi do zaburzenia biomechaniki w całym ciele.

Dodatkowo, przez większość czasu chodzimy po płaszczyznach poziomych lub maksymalnie zbliżonych do poziomu – chodnik, droga asfaltowa, podłoga. Stopa nie jest przystosowana do chodzenia po idealnie płaskich terenach – w naturze nie występuje doskonale płaski teren. Podczas chodzenia po nierównym podłożu, takim jak np. piasek czy trawnik, stopa jest cały czas aktywna – mięśnie napinają się i rozluźniają za każdym razem inaczej, nieregularnie, niesymetrycznie, muszą szukać odpowiedniego naprężenia, aby utrzymać ciało w pionie. Podczas chodzenia po płaskim podłożu mięśnie nie pracują z takim samym zaangażowaniem. Kroki są podobne do siebie, stopa zmienia swoje ustawienie w niewielkim zakresie, co osłabia jej zdolności adaptacyjne do nowego terenu. Być może jest to jedna z przyczyn tego, że podczas górskich wędrówek tak łatwo o skręcenie kostki czy uraz śródstopia.

Rozwiązanie? Królewskie traktowanie

Uwarunkowania kulturowe i szerokość geograficzna raczej nie pozwalają nam na chodzenie boso na co dzień. Jest jednak kilka prostych technik, by swoje stopy potraktować po królewsku – chociaż raz dziennie docenić, jak wielki wysiłek ciągle dla nas wykonują.

Poniżej przedstawiamy zestaw ćwiczeń na zdrowe stopy – wzmacniających i mobilizujących. Jest to nie tylko dobra metoda wzmocnienia stóp, ale również świetna okazja do relaksu i odstresowania się.

Zestaw ćwiczeń:

1.Rolowanie piłeczką –  2-3 minuty

2. Wychodzenie na pięty i palce – 20 powtórzeń

3. Wciskanie dużego palca w podłogę i uniesienie pozostałych – 20 powtórzeń

4. Wciskanie palców II – V w podłogę z uniesieniem palca dużego – 20 powtórzeń

5. Ustawianie palców i stopy na przemian szeroko i wąsko – 20 powtórzeń

6. Chodzenie boso – tak często, jak to możliwe

Gdy tylko jest taka możliwość, serdecznie polecamy chodzenie boso po trawie, piasku czy ziemi. Przechadzanie się także w domu po różnych powierzchniach – dywanie, parkiecie, ręczniku – również pomoże wzmocnić mięśnie stopy. Można się zaopatrzyć w specjalną matę do masażu stóp. 

Po więcej szczegółowych informacji oraz na konsultacje i zabiegi zapraszamy do naszego gabinetu fizjoterapii i masażu w Centrum Medycznym Hospital Service przy ul. Królewieckiej 121/3 we Wrocławiu.

EKSPERCI


Magda Gierlińska

Magda Gierlińska

Pracuję w Centrum Medycznym Hospital Service z Grupy Impel na stanowisku koordynatora usług fizjoterapeutycznych. Jestem absolwentką Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, z tytułem zawodowym magistra. Swoją pracę opieram na indywidualnym podejściu do pacjenta, wykorzystując swoją wiedzę ze studiów, praktyk oraz kursów. Moim celem jest powrót pacjentów do zdrowia.


Dawid Hołda

Dawid Hołda

Pracuję jako fizjoterapeuta w Centrum Medycznym Hospital Service z Grupy Impel. Ukończyłem Akademię Wychowania Fizycznego na kierunku fizjoterapia z tytułem magister. Doświadczenie zbierałem w licznych wrocławskich i lubińskich placówkach. Stale podnoszę swoje kwalifikację poprzez uczestnictwo w specjalistycznych kursach i warsztatach. Największą satysfakcję przynosi mi powrót pacjenta do zdrowia.

Rating: 5.0/5. From 1 vote.
Please wait...
 
Komentarze

Brak komentarzy.

Zostaw odpowiedź